Zobacz niesamowite zdjęcia kilku naszych zabytków. Łagów, Wiejce, Dąbrówka Wielkopolska…

Pałac w Dąbrówce Wielkopolskiej. Fot Grzegorz Walkowski
W naszym regionie mamy około 250 zabytków architektury rezydencjonalnej, czyli dworów i pałaców. Do tego interesujące zamki. Zobaczcie kilka z nich na niezwykłych zdjęciach Grzegorza Walkowskiego,

ŁAGÓW

Najstarszy wiarygodny dokument dotyczący Łagowa, pochodzący z 1299 roku mówi o castrum (zamku), który margrabiowie brandenburscy Otton, Konrad i Henryk nadali w len­no rycerzowi Albertowi von Klepzig i jego krewnym. Panowanie joannitów w Łagowie rozpoczęło się 9 grudnia 1347 roku, od przekazania im w zastaw przez margrabiego brandenburskiego. Herman von Werberg, komandor i preceptor Bali­watu Brandenburskiego, który w latach 1350-1426 miał tu swą siedzibę, wzniósł obecnie istniejący zamek, lokalizując go na sztucznym wzniesieniu w przesmyku pomiędzy jeziorem Trześniowskim i Łagowskim. Po zniszczeniach wojny trzydziestoletniej, podczas której zamek zajmowa­ły wojska szwedzkie i oblegały brandenburskie, warownię odbudowano nadając jej cechy stylu barokowego.

fot. Grzegorz Walkowski

MIĘDZYRZECZ

Pierwsze historyczne wzmianki o grodzie pochodzą z 1005 roku z kroniki Tietmara, i związane są z leżącym nieopodal klasztorem benedyktynów. W XIV wieku, gdy granica po utracie Ziemi Lubuskiej przesunęła się bliżej Międzyrzecza, na stożku grodziska, za Kazimierza Wielkiego, wzniesiono murowany zamek, dostosowu­jąc obrys murów do warunków terenu. Po zniszczeniach z 1474 roku, zamek odbudowano i następnie przebudowano, likwidując stołp i dobudowując basteje. Zniszczony w 1655 roku utracił swe znaczenie obronne i mieszkalne. Odtąd jest trwałą ruiną. Prowadzone w latach 1954-1964 badania archeologiczne i architektoniczne określiły etapy powstawania zamku, które można prześledzić zapoznając się z ekspozycją muzealną.

fot. Grzegorz Walkowski

WIEJCE

W XIX wieku właścicielem majątku w Wiejcach został major von Jena-Kothen. Z nim wiąże się budowę niewielkiego dworu z parkiem oraz folwarku. W latach 30. XX wieku oberleutnant Aleksander von Benninngsen rozbu­dował całe założenie. Efektem był pałac neobarokowy. Wówczas również rozbudowano sięgający rzeki Warty park oraz położone po północno-zachodniej stronie pałacu zabudowania folwarczne. Dwukondygnacyjna bryła pałacu składa się z prostokątnego korpusu głównego, objętego przez dwa boczne ryzality, wysunięte poza linię fasad. W narożnikach ryzalitu południo­wego usytuowano dwie półkoliste baszty.

fot. Grzegorz Walkowski

OJERZYCE

Neorenesansowa budowla powstała w 1885 r. w wyniku przebudowy i powiększenia barokowego dworu prawdopodobnie przez Eugeniusza Fryderyka Guido von Schmelinga. Do dziś zachowane są mury starszego budynku pod kostiumem neorenesansowego dziewiętnastowiecznego detalu architektonicznego. Wtedy to dobudowano zapewne także skrzy­dło od strony wschodniej. Później majątek przeszedł, jako posag córki von Schmelinga, w ręce rodu von Hahn i pozostał w nich do roku 1945 – do za­kończenia II wojny światowej. Równocześnie założono wokół prostokątnego podwórza folwark składający się z obór, stajni, oficyny.

fot. Grzegorz Walkowski

LUBNIEWICE

Rezydencja nazywana „nowym zamkiem” powstała w latach 1909-1911 z inicjatywy Carla Friedricha Ernsta Edwarda von Waldow-Reitzenstein. Projektantami neorenesansowej budowli założonej na rzucie litery L, z masywną wieżą na styku skrzydeł, byli berlińscy architekci: A. Dinklage, E. Paulus i O. Lilloe. W otoczeniu rezydencji powstał, opierający się o zatokę jeziora Lubiąż, rozległy park krajobrazowy autorstwa Georga Potente. Niedaleko rezydencji znajduje się pałac zwany „starym zamkiem” wzniesiony pod koniec XVIII lub na początku XIX w. w stylu klasycystycznym.

fot. Grzegorz Walkowski

PRZEŁAZY

Pałac zbudowany został pod koniec XIX w. jako rezydencja rodu Castell-Rüdenhausen, zaliczanego do najwyższej arystokracji europejskiej. Pierwszym pochodzącym z tego rodu właścicielem Przełaz był Wolfgang Fryderyk hrabia zu Castell-Rüdenhausen, członek rycerskiego zakonu joannitów. W wyniku jego małżeństwa z Aleksandrą von Faber w 1897 r. wyłoniła się istniejąca do dziś w Europie gałąź rodowa Faber-Castell. Rezydujący w Przełazach spadkobierca fortuny Wulf Dether Wolfgang Ernst Otto Paul Carl hrabia zu Castell-Rüdenhausen był kapitanem lotnictwa cywilnego Lufthansy. Podczas II wojny światowej w pałacu mieściła się szkoła SS. Obecna forma pałacu, założonego na rzucie prostokąta z licznymi przyległymi aneksami w postaci ryzalitów, wież i tarasów, jest wynikiem wielu przebudów dokonanych w latach 1889, 1910 i 1923 oraz adaptacji w czasie powojennym. Płaskie dachy kryte są wieńczącym elewacje krenelażem, fasada wzbogacona została wysuniętym przed lico, kolumnowym, arkadowym gankiem w kształcie łuku Tudorów, nad którym utworzono taras.

fot. Grzegorz Walkowski

DĄBRÓWKA WLKP.

Neorenesansowa budowla zwana „pałacem Alberta” powstała na zlecenie barona Alberta Streina von Schwartzenau-Dammer, pochodzącego ze starej szlachty austriackiej, zmuszonej do opuszczenia kraju w wyniku wojny trzydziestoletniej. Budowla wzniesiona została w latach 1856-59 wg projektu Friedricha Augusta Stüllera, współpracownika najwybitniejszego architekta berlińskiego swojego czasu – Schinkla, doradcy artystycznego Fryderyka Wilhelma IV. W projekcie połączono elementy stylu angielskiego i niemieckiego, wzorując się na pałacu książęcym w Wismarze. Budowla na rzucie prostokąta wzbogacona została oktogonalnymi wieżami w narożach. Do pałacu przylegał park krajobrazowy. W latach 30. XX w. rezydencja, po utracie funkcji rezydencjonalnej, zaadaptowana została na schronisko młodzieżowe, a potem na niemiecką szkołę.

fot. Grzegorz Walkowski

KARGOWA.

W skład zespołu pałacowego wchodziły: oficyna, budynki gospodarcze, spichlerz oraz park położony na południe od pałacu. W 1641 r. dobra kargowskie od Wojciecha Żychlińskiego nabył Jerzy Unruh. W 1661 r. król Jan Kazimierz, uznając zasługi Krzysztofa Unruha w wojnach z Tatarami, nadał mu prawo do założenia miasta, które miało się pierwotnie nazywać Unrugowo. Jego też można uznawać za inicjatora budowy pierwotnej, barokowej dwukondygnacyjnej siedziby rodowej założonej na rzucie prostokąta z ogrodem, dziedzińcem i dwoma budynkami gospodarczymi. W 1730 r. umierający właściciel dóbr Karol Unruh, szambelan królewski, na prośbę Augusta II Mocnego przekazał swą siedzibę królowi w dożywocie. W ciągu dwóch kolejnych lat obiekt rozbudowano pod kierunkiem Karla F. Pöppelmanna i Johanna Ch. Knöffela. Do 1733 r. wzniesiono pałac i cztery budynki koszarowe. Realizację założenia przerwała śmierć Augusta II. Dwa lata później w czasie działań wojennych założenie zostało zniszczone. Spalony pałac odbudowano, nadając mu znacznie uboższą formę architektoniczną. Do końca wojny właścicielami pałacu była rodzina Richterów.

fot. Grzegorz Walkowski

Udostępnij:

Share on facebook
Share on twitter
Share on linkedin

Więcej artykułów

Miasto wsparło gorzowską AJP (WIDEO)

Prezydent Gorzowa Jacek Wójcicki i prof. dr hab. Elżbieta Skorupska – Raczyńska, rektor Akademii im. Jakuba z Paradyża, podpisali umowę dotyczą finansowego wsparcia działań naukowych

Wyślij wiadomość

Wyślij wiadomość

Skip to content